|
Νατσούκι Ικεζάουα
«Η κόρη μου είναι Αθηναία»
της Παρής Σπίνου
Πριν από περίπου 30 χρόνια ο Νατσούκι
Ικεζάουα, ένας από τους πιο σημαντικούς λογοτέχνες της Ιαπωνίας,
ζούσε στην Αθήνα και έβγαζε τα προς το ζην ξεναγώντας τους τουρίστες
στην Ακρόπολη. Αργότερα «ξενάγησε» τους συμπατριώτες του στην ελληνική
ποίηση, μεταφράζοντας το έργο του Καβάφη, του Σεφέρη, του |
φωτ. Ν. Πηλός |
| Ελύτη, ενώ παράλληλα τους συνέστησε τον Θεόδωρο Αγγελόπουλο
με σειρά ντοκυμανταίρ και συνεντεύξεων που εκτείνονται από τον «Θίασο»
μέχρι το «Λιβάδι που δακρύζει». |
«Στην Ελλάδα ένιωσα πως ανδρώθηκα ως ποιητής, απέκτησα αυτοπεποίθηση»,
λέει ο Ικεζάουα, που το περασμένο Σαββατοκύριακο στη λογοτεχνική συνάντηση
στους Δελφούς ξεδίπλωσε την «ελληνική εμπειρία» του. «Η γοητεία της
Ελλάδας» είναι άλλωστε και ο τίτλος του δοκιμίου του που η Μαρία Αργυράκη
μεταφράζει για τις εκδόσεις «Ολκός», ενώ το φθινόπωρο το «Μεταίχμιο»
θα κυκλοφορήσει το μυθιστόρημά του «Α burden of flowers».
Γεννημένος στο Χοκάιντο, ο πολυβραβευμένος στη χώρα του συγγραφέας γυρίζει
όλο τον κόσμο διοχετεύοντας τις εντυπώσεις του σε ταξιδιωτικά βιβλία,
όταν δεν «ενοχλεί» με τα δικά του μυθιστορήματα που θίγουν προβλήματα
όπως ο εθνικισμός, οι μειονότητες, η ισότητα των δύο φύλων.
«Οι Γιαπωνέζοι ξέρουν
να ακούν»
- Πώς αποφασίσατε το 1974 να εγκαταλείψετε
την Ιαπωνία για να εγκατασταθείτε στην Ελλάδα;
«Λένε ότι ένα βιβλίο μπορεί ν αλλάξει τη ζωή κάποιου, και στην
περίπτωσή μου ήταν το "Αλεξανδρινό κουαρτέτο" του Λόρενς Ντάρελ,
που διάβασα στα 15 μου. Αργότερα βρήκα εξίσου αποκαλυπτικό ένα βιβλίο
του αδελφού του Τζέραλντ που μιλούσε για την εμπειρία τους στην Κέρκυρα.
Αρχισα να το μεταφράζω και όταν τελείωσα ένιωσα την επιθυμία να βρεθώ
κι εγώ στην Κέρκυρα. Ετσι, πήγα το 1974 στο νησί και η αλήθεια είναι
ότι δεν βρήκα μεγάλες διαφορές από τις περιγραφές του Ντάρελ.
Την επόμενη χρονιά αποφάσισα να έρθω και να μείνω στην Αθήνα. Συνάντησα
ανθρώπους χαμογελαστούς, το φαγητό ήταν καλό. Τεμπέλιαζα, τριγυρνούσα.
Εζησα τρία πραγματικά ευτυχισμένα χρόνια. Η πρώτη μου κόρη γεννήθηκε
εδώ, είναι Αθηναία. Οταν πήρε το Νόμπελ ο Ελύτης, πολλά ιαπωνικά περιοδικά
μού ζήτησαν να τον συστήσω στους συμπατριώτες μου και έτσι μου αποκαλύφθηκε
η ελληνική ποίηση. Και οι άνθρωποι όμως μου έδωσαν πολλά, γιατί εμείς
οι Γιαπωνέζοι είμαστε καλοί στο να ακούμε, αντιθέτως με τους Ελληνες
που συζητούν μεγαλόφωνα, φωνάζουν, διαφωνούν».
- Νιώσατε πολιτισμικό σοκ;
«Οχι, απόλαυσα την εμπειρία γιατί ήταν πρωτόγνωρη. Στην Ιαπωνία
κυριαρχεί η συνεργασία από το σχολείο μέχρι το γραφείο. "Ενωμένοι
ή θάνατος" είναι το σλόγκαν. Αντιθέτως στο Παρίσι ή στην Αθήνα
πιστεύουν ότι "Ενότητα ίσον θάνατος". Ο ανταγωνισμός ήταν
ένα πολύ καλό μάθημα για μένα. Κατάλαβα τις διαφορές και απελευθερώθηκα
από την ιαπωνική νοοτροπία».
- Ολα καλά μου τα λέτε, δεν υπήρχε κάτι που σας
ενόχλησε;
«Μόνο η μουσική στο δρόμο μού φάνηκε θορυβώδης, αλλά όταν πήγαινα
στην εκκλησία άκουγα ωραίους ύμνους όπως το "Κύριε ελέησον".
Τότε ήταν και της μόδας ένα τραγούδι "Ασε με να φύγω σε παρακαλώ"
(σ.σ.: το τραγουδάει χαμηλόφωνα) από μια τραγουδίστρια, την Αλέκα Κανελίδου».
- Ποιες δυσκολίες συναντήσατε όταν
μεταφράζατε τους Έλληνες ποιητές στα ιαπωνικά;
«Είχα μάθει αρκετά καλά ελληνικά και με τη βοήθεια του λεξικού
και κάποιων φίλων νομίζω ότι δεν τα πήγα άσχημα. Οταν μεταφράζεις πρέπει
κατά το ήμισυ να καταλαβαίνεις το κείμενο και κατά το ήμισυ να εκφράζεσαι
σωστά στη γλώσσα σου, όμως εξίσου σημαντικό είναι και το συναίσθημα».
|
